Osłony termiczne na przewody i węże

Jak dobrać koszulki termoizolacyjne do kabli, przewodów i węży?

Osłony termiczne VITCAS na przewody i węże są przeznaczone do zabezpieczania instalacji elektrycznych, hydraulicznych i technologicznych pracujących w pobliżu źródeł wysokiej temperatury. Produkowane z włókna szklanego koszulki termoizolacyjne różnią się konstrukcją, elastycznością i wykończeniem powierzchni. Osłony niepowlekane zapewniają ochronę cieplną i mechaniczną, koszulki plecione dobrze dopasowują się do zakrzywionych tras instalacyjnych, natomiast koszulki powlekane gumą silikonową wyróżniają się bardziej zwartą powierzchnią zewnętrzną i zwiększoną odpornością na ścieranie oraz zanieczyszczenia.

Koszulki z włókna szklanego powlekane gumą silikonową

Koszulki termoizolacyjne VITCAS z powłoką silikonową łączą odporny na wysoką temperaturę rdzeń z włókna szklanego z zewnętrzną powłoką z czerwonej gumy silikonowej. Włókno szklane charakteryzuje się odpornością temperaturową do 550°C, natomiast dopuszczalna temperatura pracy powłoki silikonowej wynosi około 250°C. Jeżeli powłoka ma zachować integralność i właściwości ochronne, przy doborze koszulki należy kierować się limitem 250°C.

Nominalna grubość ścianki koszulki wynosi 2 mm. Produkt zapewnia elastyczną ochronę termiczną i mechaniczną kabli, węży, rur oraz przewodów technologicznych. Powłoka silikonowa zwiększa odporność na ścieranie i zewnętrzne zanieczyszczenia, jednocześnie ograniczając bezpośredni kontakt z odsłoniętymi włóknami szklanymi. Kompatybilność z olejami, paliwami, płynami hydraulicznymi, substancjami chemicznymi i innymi mediami procesowymi należy potwierdzić dla rzeczywistych warunków eksploatacji.

Standardowe koszulki termoizolacyjne z włókna szklanego

Koszulki termoizolacyjne VITCAS z włókna szklanego są białymi, elastycznymi osłonami przeznaczonymi do pracy w temperaturach do 550°C. Tworzą dodatkową warstwę ochronną przed oddziaływaniem wysokiej temperatury i ścieraniem wokół kompatybilnych przewodów spalinowych, węży, rur oraz innych elementów instalacji pracujących w podwyższonych temperaturach.

Niepowlekana konstrukcja umożliwia łatwe docinanie i dopasowanie osłony do odpowiednich elementów. Koszulki te nie zapewniają jednak szczelności na przenikanie cieczy i nie należy zakładać ich odporności na wszystkie oleje, paliwa, chemikalia lub atmosfery korozyjne.

Plecione koszulki termoizolacyjne z włókna szklanego typu E

Plecione koszulki VITCAS z włókna szklanego typu E mają elastyczną strukturę oplotową, umożliwiającą prowadzenie osłony wzdłuż kabli, przewodów elektrycznych, węży, rurek i rurociągów. Deklarowany zakres temperatur pracy wynosi od -60°C do +550°C.

Pleciona konstrukcja pozwala łatwiej dopasować koszulkę do zakrzywionych tras instalacyjnych, łuków i przewodów podlegających przemieszczeniom niż w przypadku sztywnych osłon termicznych. Koszulki nadają się do dodatkowej ochrony cieplnej i mechanicznej przewodów elektrycznych, instalacji hydraulicznych oraz rurociągów przemysłowych, pod warunkiem zachowania ograniczeń temperaturowych i zgodności z warunkami pracy całej instalacji.

Porównanie koszulek termoizolacyjnych VITCAS

Odporność temperaturowa koszulki a dopuszczalna temperatura chronionego przewodu

Odporność temperaturowa koszulki ochronnej nie zwiększa dopuszczalnej temperatury pracy kabla, węża ani rury znajdującej się wewnątrz osłony. Koszulka odporna na 550°C może wytrzymywać wyższą temperaturę otoczenia niż chroniony element, jednak żyła przewodu, korpus węża, transportowane medium, izolacja elektryczna lub rurociąg muszą nadal pracować w granicach swoich parametrów technicznych.

Przykładowo dobór węża hydraulicznego musi nadal uwzględniać jego dopuszczalne ciśnienie robocze, temperaturę płynu, obciążenia impulsowe i kompatybilność chemiczną. Przewody elektryczne muszą natomiast zachowywać własne ograniczenia dotyczące temperatury żył, napięcia i parametrów systemu izolacyjnego.

Zastosowania koszulek termoizolacyjnych do przewodów i węży

Odlewnictwo, piece przemysłowe i obróbka cieplna

Koszulki wysokotemperaturowe mogą chronić węże hydrauliczne, kable sterownicze, przewody aparatury pomiarowej i rurociągi pomocnicze prowadzone w pobliżu pieców przemysłowych, pieców do wypalania, kadzi odlewniczych oraz innych gorących urządzeń. Przy doborze należy uwzględnić promieniowanie cieplne, temperaturę otaczających powierzchni, przemieszczenia, ścieranie i możliwość przypadkowego kontaktu z medium procesowym.

Ogólna odporność na wysoką temperaturę nie oznacza automatycznie skutecznej ochrony przed rozpryskami ciekłego metalu lub bezpośrednim działaniem płomienia. Takie zastosowania wymagają potwierdzonych właściwości konkretnego produktu odpowiednich do rzeczywistego narażenia.

Przemysł produkcyjny i maszynowy

Koszulki ochronne stosuje się na przewodach elektrycznych, wężach i rurociągach związanych z piecami technologicznymi, suszarniami, prasami, urządzeniami zrobotyzowanymi i maszynami produkcyjnymi. Elastyczna konstrukcja umożliwia prowadzenie osłony wzdłuż instalacji, w których montaż sztywnych zabezpieczeń cieplnych byłby utrudniony.

Motoryzacja, motorsport i transport ciężki

Koszulki z włókna szklanego nadają się do ochrony kompatybilnych wiązek elektrycznych, przewodów transportujących płyny oraz przewodów sterowniczych znajdujących się w pobliżu silników, turbosprężarek, układów wydechowych i innych gorących elementów pojazdów.

W takich zastosowaniach wysoka temperatura często występuje jednocześnie z drganiami, kontaktem z olejem lub paliwem, ograniczoną przestrzenią montażową i powtarzającymi się przemieszczeniami. Dlatego koszulkę należy dobierać do całego środowiska mechanicznego i chemicznego, a nie wyłącznie na podstawie odporności temperaturowej.

Energetyka, kotłownie i instalacje technologiczne

Koszulki termoizolacyjne mogą zapewniać dodatkową ochronę odpowiednich kabli, przewodów pomiarowych i węży zamontowanych w pobliżu kotłów, turbin, kanałów technologicznych, podgrzewaczy procesowych i gorących rurociągów.

Jeżeli w instalacji występują oleje, gazy, substancje chemiczne lub warunki właściwe dla stref zagrożonych wybuchem, należy również spełnić wymagania dotyczące chronionego przewodu, medium procesowego i środowiska eksploatacji.

Przemysł morski i maszynownie

Koszulki ochronne mogą być stosowane na odpowiednich przewodach i wężach w maszynowniach, kotłowniach, w pobliżu układów wydechowych oraz innych urządzeń okrętowych, jeżeli temperatura, kontakt z płynami i obciążenia mechaniczne są zgodne z właściwościami wybranego produktu. Wszelkie wymagane dopuszczenia morskie lub branżowe dotyczą kompletnej instalacji i nie wynikają wyłącznie z odporności temperaturowej koszulki.

Domowe i komercyjne instalacje grzewcze

Koszulki z włókna szklanego mogą również stanowić dodatkową ochronę cieplną odpowiednich przewodów prowadzonych w pobliżu kotłów, pieców, kominków i systemów kominowych. Warunkiem jest zachowanie dopuszczalnych temperatur pracy samych chronionych elementów instalacji.

Jak dobrać odpowiednią koszulkę termoizolacyjną?

1. Określ rodzaj chronionego elementu. Ustal, czy koszulka ma chronić kabel, wiązkę elektryczną, wąż hydrauliczny, przewód pneumatyczny, przewód spalinowy czy rurociąg technologiczny.
2. Dobierz właściwą średnicę wewnętrzną. Zmierz największą średnicę zewnętrzną chronionego elementu oraz wszystkich złączy, przez które koszulka musi zostać przeciągnięta. Unikaj nadmiernego rozciągania, zgniatania i niekontrolowanego przemieszczania się osłony.
3. Określ warunki cieplne. Uwzględnij temperaturę podczas normalnej pracy, promieniowanie cieplne, odległość od układów wydechowych i pieców oraz prawdopodobne krótkotrwałe wzrosty temperatury.
4. Wybierz konstrukcję powlekaną lub niepowlekaną. Koszulki silikonowane stosuj tam, gdzie wymagana jest bardziej zwarta powierzchnia zewnętrzna o zwiększonej odporności na ścieranie, a temperatura powłoki nie przekracza około 250°C. Koszulki niepowlekane z włókna szklanego wybieraj do zastosowań wymagających odporności do 550°C, jeżeli dopuszczalna jest odsłonięta powierzchnia włóknista.
5. Sprawdź wymagania elektryczne i procesowe. Niezależnie od odporności temperaturowej koszulki potwierdź wymagane napięcie, parametry dielektryczne, ciśnienie, kompatybilność z płynami i właściwe normy przeciwpożarowe lub branżowe.
6. Oceń przemieszczenia i obciążenia mechaniczne. Uwzględnij drgania, powtarzające się zginanie, promień gięcia, ścieranie i kontakt z sąsiednimi elementami lub ostrymi krawędziami.
7. Dobierz odpowiednie mocowanie. Stosuj opaski, zaciski, drut lub inne elementy mocujące o odporności temperaturowej odpowiedniej do warunków pracy. Mocowanie powinno zapobiegać przemieszczaniu się koszulki bez uszkadzania chronionego przewodu.

Koszulka termoizolacyjna nie zastępuje podstawowej izolacji elektrycznej

Koszulki z włókna szklanego mogą tworzyć dodatkową warstwę ochronną przed wysoką temperaturą wokół kabli i przewodów elektrycznych. Nie należy jednak traktować ich jako izolacji podstawowej lub wzmocnionej, jeżeli dla konkretnego produktu nie zostały udokumentowane odpowiednia wytrzymałość dielektryczna, dopuszczalne napięcie robocze i wymagane wyniki badań.

Izolacja elektryczna znajdująca się bezpośrednio na przewodzie musi niezależnie od koszulki termoizolacyjnej pozostawać odpowiednia do napięcia, temperatury i środowiska montażu.

Odporność na oleje, paliwa i substancje chemiczne

Koszulki z powłoką silikonową mają bardziej zwartą powierzchnię zewnętrzną niż niepowlekane koszulki z włókna szklanego i mogą zapewniać lepszą ochronę przed zanieczyszczeniami i zużyciem mechanicznym. Nie oznacza to jednak uniwersalnej odporności na wszystkie oleje hydrauliczne, paliwa, płyny chłodzące, rozpuszczalniki, kwasy, zasady ani chemikalia procesowe.

Odporność chemiczna może zmieniać się w zależności od temperatury, stężenia substancji, ciśnienia, czasu narażenia oraz występujących przemieszczeń mechanicznych. Kompatybilność należy zatem oceniać dla rzeczywistych warunków eksploatacji.

Montaż i konserwacja koszulek termoizolacyjnych

Przed rozpoczęciem montażu należy odłączyć urządzenie od odpowiednich źródeł energii i pozostawić je do ostygnięcia. Obwody elektryczne powinny zostać bezpiecznie odłączone od napięcia, a instalacje hydrauliczne, pneumatyczne i technologiczne pozbawione ciśnienia, jeżeli prace wymagają rozłączenia lub przemieszczenia ich elementów.

Należy zmierzyć całą długość odcinka wymagającego ochrony i przyciąć koszulkę odpowiednim narzędziem. Przecięte końce powinny zostać zabezpieczone przed strzępieniem w sposób zgodny z konstrukcją koszulki i temperaturą pracy. Osłonę należy montować bez skręcania, zgniatania i przeciągania na siłę przez złącza o średnicy przekraczającej dopuszczalną średnicę wewnętrzną koszulki.

Do mocowania należy stosować elementy odporne na temperaturę w danym miejscu montażu, umieszczone z dala od ostrych krawędzi i części ruchomych. Standardowych plastikowych opasek kablowych i innych elementów o niskiej odporności temperaturowej nie należy stosować w strefach narażonych na wysoką temperaturę, chyba że ich parametry jednoznacznie dopuszczają takie warunki.

Stan koszulek należy kontrolować podczas planowych przeglądów. Wymiana jest wskazana, jeżeli oplot jest silnie przetarty, przecięty, spłaszczony, zanieczyszczony lub poluzowany. Koszulki powlekane silikonem należy również wymienić, jeżeli powłoka jest popękana, przypalona, spęczniała lub odspojona od podłoża z włókna szklanego. Stan chronionego kabla, węża lub rury należy zawsze oceniać oddzielnie.

Najważniejsze ograniczenia techniczne koszulek wysokotemperaturowych

• Koszulki z powłoką silikonową: jeżeli powierzchnia silikonowa musi zachować swoje właściwości ochronne, należy stosować limit temperatury powłoki wynoszący około 250°C, mimo że włókno szklane jest odporne na temperatury do 550°C.
• Ograniczenia chronionego elementu: koszulka nie zwiększa dopuszczalnej temperatury żyły przewodu, ciśnienia roboczego węża hydraulicznego, ciśnienia dopuszczalnego dla rurociągu ani kompatybilności chemicznej elementu znajdującego się pod osłoną.
• Izolacja elektryczna: koszulki termoizolacyjnej nie należy traktować jako podstawowej izolacji elektrycznej bez odpowiednich danych dotyczących właściwości dielektrycznych.
• Szczelność na przenikanie cieczy: niepowlekane koszulki z włókna szklanego nie stanowią szczelnej bariery dla cieczy, a powłoka silikonowa nie zapewnia uniwersalnej odporności chemicznej.
• Ochrona przed płomieniem i ciekłym metalem: sama odporność temperaturowa nie potwierdza przydatności do ochrony przed bezpośrednim działaniem płomienia, rozpryskami ciekłego metalu, zastosowań w obwodach wymagających zachowania funkcjonalności podczas pożaru ani systemów biernej ochrony przeciwpożarowej.
• Wytrzymałość ciśnieniowa: koszulka ochronna nie jest elementem przeznaczonym do utrzymywania ciśnienia i nie może służyć do powstrzymywania skutków rozerwania uszkodzonego węża hydraulicznego lub przewodu technologicznego.

Najczęściej zadawane pytania

Czym są koszulki termoizolacyjne do węży i przewodów?

Koszulki termoizolacyjne to elastyczne osłony rurowe zakładane na kable, przewody elektryczne, węże lub rury w celu ograniczenia ich narażenia na wysoką temperaturę oraz zapewnienia dodatkowej ochrony przed ścieraniem i zewnętrznymi uszkodzeniami mechanicznymi.

Czym różni się standardowa koszulka z włókna szklanego od koszulki plecionej typu E-Glass?

Oba produkty są wykonane z włókna szklanego, jednak koszulka E-Glass ma określoną konstrukcję plecioną, która zapewnia większą elastyczność podczas prowadzenia osłony po zakrzywionych trasach i na przewodach podlegających przemieszczeniom. Właściwy produkt należy nadal dobierać według średnicy, konstrukcji, odporności temperaturowej i warunków montażu.

Dlaczego warto wybrać koszulkę z włókna szklanego powlekaną silikonem?

Powłoka silikonowa dokładniej osłania powierzchnię włókna szklanego i tworzy trwalszą warstwę zewnętrzną, zwiększając ochronę przed ścieraniem i zanieczyszczeniami. Jeżeli powłoka ma zachować swoje właściwości podczas użytkowania, temperatura pracy powinna pozostawać w zakresie do około 250°C.

Jakie temperatury wytrzymują koszulki termoizolacyjne VITCAS?

Standardowe, niepowlekane koszulki z włókna szklanego są odporne na temperatury do 550°C, natomiast koszulki plecione z włókna szklanego typu E mają deklarowany zakres pracy od -60°C do +550°C. Koszulki powlekane gumą silikonową również mają rdzeń szklany odporny do 550°C, ale maksymalna temperatura pracy powłoki silikonowej wynosi około 250°C.

Jak dobrać odpowiednią średnicę koszulki termoizolacyjnej?

Należy zmierzyć największą średnicę zewnętrzną chronionego elementu oraz wszystkich złączy, przez które koszulka ma zostać przeciągnięta. Średnica wewnętrzna osłony powinna umożliwiać montaż bez nadmiernego rozciągania, zgniatania lub niekontrolowanego przemieszczania się koszulki podczas eksploatacji.

Czy koszulki termoizolacyjne można stosować na wężach hydraulicznych?

Tak, jeżeli średnica koszulki, jej odporność temperaturowa i kompatybilność z płynami eksploatacyjnymi odpowiadają warunkom pracy. Koszulka zapewnia dodatkową zewnętrzną ochronę termiczną i mechaniczną, ale nie zwiększa dopuszczalnego ciśnienia roboczego węża i nie zastępuje jego regularnych przeglądów.

Czy koszulki ochronne do kabli zapewniają izolację elektryczną?

Koszulka może stanowić dodatkową warstwę ochronną, ale nie powinna być stosowana jako podstawowa izolacja elektryczna, jeżeli producent nie potwierdził jej właściwości dielektrycznych, dopuszczalnego napięcia roboczego i zgodności z wymaganymi badaniami dla konkretnego zastosowania.

Czy koszulki termoizolacyjne chronią przed rozpryskami ciekłego metalu?

Wyłącznie wtedy, gdy właściwości wybranego produktu zostały potwierdzone dla konkretnego rodzaju ciekłego metalu, temperatury, intensywności rozprysków i sposobu montażu. Sama ogólna odporność na wysoką temperaturę nie potwierdza skuteczności ochrony przed rozpryskami ciekłego metalu.

Czy koszulki z włókna szklanego można docinać na wymiar?

Tak. Koszulki z włókna szklanego można docinać na wymaganą długość za pomocą odpowiednich narzędzi. Przecięte końce należy zabezpieczyć przed strzępieniem metodą dostosowaną do rodzaju włókna, konstrukcji koszulki i temperatury pracy.

Czy koszulki termoizolacyjne mogą mieć kontakt z olejami, paliwami i chemikaliami?

Tylko wtedy, gdy potwierdzono kompatybilność wybranej koszulki z konkretną substancją. Temperatura, stężenie, czas narażenia i przemieszczenia mechaniczne mogą wpływać na odporność chemiczną zarówno włókna szklanego, jak i powłoki silikonowej.

Kiedy należy wymienić koszulkę termoizolacyjną?

Koszulkę należy wymienić, gdy jest przecięta, silnie przetarta, spłaszczona, zanieczyszczona lub poluzowana. W przypadku koszulek powlekanych silikonem wymiana jest również wskazana, jeżeli powłoka pęka, ulega przypaleniu, pęcznieje lub oddziela się od podłoża z włókna szklanego.